Zmienna losowa – funkcja przypisująca liczby wynikom doświadczenia losowego (zdarzeniom elementarnym).
To samo doświadczenie losowe może być opisywane przez różne zmienne losowe, zależnie od badanej cechy. Na przykład osobnikom losowanym z pewnej populacji można przypisać liczby wyrażające ich wzrost, wiek, ciężar lub liczbę potomstwa. Można też tym samym wynikom doświadczenia przypisywać liczby na wiele sposobów. Np. w rzucie monetą wypadnięciu orła można przypisać liczbę
+
1
{\displaystyle +1}
, a wypadnięciu reszki liczbę
−
1
{\displaystyle -1}
; lub też wypadnięciu orła można przypisać liczbę
0
{\displaystyle 0}
, a wypadnięciu reszki liczbę
1
{\displaystyle 1}
, itd. Każdy taki wybór definiuje inną zmienną losową.
W bardziej ogólnych przypadkach wynikom doświadczenia można przypisywać nie jedną liczbę, lecz kilka liczb jednocześnie, tworząc tzw. wektory losowe. Np. w rzucie czterema monetami wynik doświadczenia można opisać uporządkowaną czwórką liczb
(
x
1
,
x
2
,
x
3
,
x
4
)
{\displaystyle (x_{1},x_{2},x_{3},x_{4})}
, gdzie
x
i
,
i
=
1
,
2
,
3
,
4
{\displaystyle x_{i},i=1,2,3,4}
przyjmują wartości
+
1
{\displaystyle +1}
lub
−
1
{\displaystyle -1}
w zależności od tego, czy na
i
{\displaystyle i}
-tej monecie wypadł orzeł czy reszka.
Aby funkcja mogła być traktowana jako zmienna losowa, musi spełniać warunek mierzalności. W przypadku zmiennych losowych określonych na zbiorze liczb rzeczywistych oznacza to, że dla każdego przedziału zbioru liczb rzeczywistych można jednoznacznie podać prawdopodobieństwo zdarzenia, że wartości zmiennej losowej należą do tego przedziału. Ścisła definicja, oparta na teorii miary, podana jest dalej.
View More On Wikipedia.org